Các bệnh hay gặp khi nuôi lợn: Nguyên nhân – Triệu chứng – Cách phòng trị hiệu quả

Chăn nuôi lợn trong bối cảnh hiện nay đang phát triển mạnh mẽ, đặc biệt tại các tỉnh có quy mô trang trại lớn như Hòa Bình, Cao Bằng, Đắk Nông, Thái Bình… Tuy nhiên, song song với việc mở rộng đàn thì rủi ro về dịch bệnh cũng ngày càng cao. Lợn là động vật mẫn cảm, dễ mắc các bệnh truyền nhiễm và bệnh do môi trường chăn nuôi kém vệ sinh. Vì vậy, nắm rõ những bệnh thường gặp khi nuôi lợn, nhận biết sớm triệu chứng và có biện pháp phòng trị kịp thời là cách tốt nhất giúp bà con giảm thiểu thiệt hại, duy trì năng suất đàn.

Dưới đây là tổng hợp chi tiết 10 bệnh phổ biến nhất trong chăn nuôi lợn hiện nay, kèm theo nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và phương pháp phòng ngừa hiệu quả. Cùng tìm hiểu với Công Nghệ Thành Công qua bài viết dưới đây nhé.

Các bệnh hay gặp khi nuôi lợn

Dịch tả lợn cổ điển (Classical Swine Fever – CSF)

Dịch tả lợn cổ điển là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất, dễ gây chết hàng loạt nếu không kiểm soát kịp thời.

Nguyên nhân

• Do virus CSF gây ra.
• Lây lan nhanh qua không khí, thức ăn, nước uống hoặc tiếp xúc trực tiếp.

Triệu chứng

• Sốt cao 40–42°C.
• Bỏ ăn, nằm tụm một góc.
• Xuất huyết da, tai tím tái.
• Tiêu chảy máu, run rẩy.

Phòng – trị

• Tiêm vắc xin đúng lịch.
• Khử trùng chuồng trại định kỳ.
• Cách ly đàn mới ít nhất 21 ngày.

Dịch tả lợn châu Phi (African Swine Fever – ASF)

ASF là bệnh nguy hiểm nhất hiện nay vì chưa có vắc xin thương mại phổ biến. Bất cứ trại nào cũng có nguy cơ lây nhiễm rất cao.

Nguyên nhân

• Do virus ASF có sức sống lâu trong môi trường.
• Lây qua thức ăn thừa, phương tiện vận chuyển, quần áo công nhân, động vật trung gian.

Triệu chứng

• Sốt rất cao.
• Bỏ ăn hoàn toàn.
• Da đỏ tím, xuất huyết nội tạng.
• Chết nhanh chỉ sau 2–10 ngày.

Phòng – trị

• Không có thuốc điều trị.
• Tăng cường an toàn sinh học: sát khuẩn, kiểm soát người và vật ra vào.
• Không cho ăn thức ăn thừa chưa xử lý.

Bệnh tai xanh (PRRS)

Một bệnh phổ biến trên toàn thế giới, gây thiệt hại lớn cho các trại nuôi quy mô 500–3000 con.

Nguyên nhân

• Do virus PRRS gây suy giảm miễn dịch.
• Dễ bùng phát vào mùa lạnh và ẩm.

Triệu chứng

• Lợn sốt, khó thở.
• Tai tím xanh đặc trưng.
• Lợn nái sảy thai, đẻ non.
• Lợn con chết nhiều, còi cọc.

Phòng – trị

• Tiêm vắc xin PRRS.
• Tăng cường sát trùng mùa lạnh.
• Nuôi cách ly các cá thể nghi bệnh.

Lở mồm long móng (FMD)

Nguyên nhân

• Virus FMD lây cực nhanh.
• Lây qua dụng cụ, xe vận chuyển, người chăm sóc.

Triệu chứng

• Mụn nước ở miệng, lợi, chân.
• Lợn bỏ ăn vì đau miệng.
• Đi lại khó khăn.

Phòng – trị

• Tiêm vắc xin FMD định kỳ.
• Khử trùng khu vực chăn nuôi.
• Tách riêng lợn bệnh.

Tụ huyết trùng

Nguyên nhân

• Do vi khuẩn Pasteurella.
• Thời tiết thay đổi bất thường khiến bệnh bùng phát.

Triệu chứng

• Sốt cao.
• Khó thở, chảy nước mũi.
• Có thể chết nhanh trong vài giờ.

Phòng – trị

• Tiêm phòng tụ huyết trùng.
• Giữ chuồng thoáng, không gió lùa.
• Điều trị bằng kháng sinh theo hướng dẫn thú y.

Tiêu chảy ở lợn con

Đây là bệnh chiếm tỷ lệ cao nhất ở đàn nái – lợn con.

Nguyên nhân

• Nhiễm E.coli, Salmonella, cầu trùng.
• Chuồng lạnh, ẩm, bẩn.
• Sữa kém, lợn con mất cân bằng đường ruột.

Triệu chứng

• Phân lỏng, màu vàng hoặc trắng.
• Lợn mất nước nhanh, gầy yếu.
• Giảm tăng trọng nghiêm trọng.

Phòng – trị

• Sưởi ấm lợn con.
• Cho bú sữa đầu.
• Vệ sinh núm vú nái, nền chuồng.
• Dùng men tiêu hóa, điện giải.

Viêm phổi – suy hô hấp (Mycoplasma, APP)

Các bệnh đường hô hấp thường xuất hiện ở trại thông gió kém, mật độ nuôi cao.

Nguyên nhân

• Vi khuẩn Mycoplasma, Pasteurella, APP.
• Khí độc NH3 cao trong chuồng.

Triệu chứng

• Ho kéo dài.
• Thở gấp, bỏ ăn.
• Tăng trọng chậm.

Phòng – trị

• Cải thiện thông gió.
• Hút sạch chất thải, giảm khí độc.
• Tiêm phòng và dùng kháng sinh theo hướng dẫn.

Đóng dấu lợn (Erysipelas)

Triệu chứng

• Sốt, bỏ ăn.
• Da nổi mẩn đỏ hình ô vuông – dấu hiệu đặc trưng.
• Lợn khai thác thịt dễ bị loại nếu bệnh nặng.

Phòng – trị

• Tiêm phòng.
• Điều trị sớm bằng kháng sinh Penicillin.

Ký sinh trùng: ghẻ, giun sán

Nguyên nhân

• Chuồng trại bẩn, lợn nằm đống phân.
• Không tẩy giun định kỳ.

Triệu chứng

• Da sần sùi, ngứa, lợn gãi liên tục.
• Chậm lớn, kém ăn.

Phòng – trị

• Tẩy giun 3–4 tháng/lần.
• Vệ sinh, tiêu độc định kỳ.
• Dùng thuốc đặc trị ghẻ theo chỉ dẫn.

Hội chứng rối loạn tiêu hóa – stress môi trường

Xảy ra khi:

• Thay đổi thức ăn quá đột ngột.
• Nhiệt độ chuồng quá nóng hoặc quá lạnh.
• Chuồng trại ẩm ướt, nhiều khí độc.

Dấu hiệu

• Chướng bụng, xì hơi.
• Tiêu chảy nhẹ đến nặng.
• Giảm ăn, giảm tăng trọng.

Vệ sinh chuồng trại – Yếu tố then chốt giúp hạn chế 80% bệnh ở lợn

Hầu hết các loại bệnh trên đều liên quan trực tiếp đến môi trường chuồng trại. Nếu nền chuồng ẩm ướt, phân thải không xử lý kịp thời, lượng khí độc NH₃, H₂S cao… thì lợn rất dễ mắc bệnh hô hấp, tiêu hóa, thậm chí bùng phát dịch nguy hiểm.

Chính vì vậy, nhiều trang trại hiện nay chuyển sang sử dụng hệ thống xử lý phân bằng máy tách ép phân để giữ chuồng trại sạch sẽ, giảm mùi hôi và chủ động về độ khô của chất thải.

Giải pháp giảm bệnh – tăng năng suất: Dùng máy tách ép phân TC800s & TC1200s

Sau nhiều năm làm việc với các trang trại 1000 – 5000 con, thực tế cho thấy: Những trại dùng máy tách phân có tỷ lệ bệnh thấp hơn rõ rệt so với trại xử lý thủ công.

Máy tách phân giúp:

• Tách phân – nước thải nhanh, giảm ẩm chuồng.
• Giảm khí độc, giảm ho – viêm phổi cho lợn.
• Chủ động nguồn phân khô làm phân hữu cơ hoặc bán thương mại.
• Giảm nhân công, giảm chi phí vận hành trang trại.

Các mẫu máy phổ biến như TC800s, TC1200s đang được nhiều chủ trại lớn lựa chọn vì hiệu suất cao, vận hành bền bỉ và dễ sử dụng.

Nếu bạn cần tư vấn chọn máy phù hợp với quy mô 300, 1000 hay 2000 con, Công nghệ Thành Công có thể giúp tư vấn chi tiết từng mẫu, năng suất và chi phí lắp đặt.

Lời kết

Việc nắm rõ các bệnh thường gặp ở lợn và chủ động phòng ngừa bằng vắc xin, vệ sinh chuồng trại, quy trình an toàn sinh học chặt chẽ sẽ giúp bà con giảm thiểu tối đa rủi ro và nâng cao hiệu quả chăn nuôi. Trong đó, yếu tố môi trường sạch luôn đóng vai trò quan trọng nhất. Đó cũng là lý do nhiều trang trại hiện nay lựa chọn máy tách ép phân TC800s – TC1200s của Công Nghệ Thành Công để xử lý chất thải nhanh, giảm mùi hôi và hạn chế khí độc trong chuồng. Nhờ vậy, đàn lợn khỏe mạnh hơn, tăng trưởng tốt hơn và giảm hẳn các bệnh về hô hấp, tiêu hóa. Nếu trang trại của bạn đang gặp khó khăn trong khâu xử lý phân, đây chính là giải pháp phù hợp và hiệu quả đáng để đầu tư.